_edited.png)
Wybierasz wózek - może zapytaj opiekuna medycznego
Dobór wózka inwalidzkiego – dlaczego warto słuchać opiekuna medycznego?
Dobór wózka inwalidzkiego to nie tylko ocena stanu pacjenta i parametrów technicznych sprzętu. To również poznanie jego codziennych potrzeb. A kto zna je najlepiej? Często właśnie opiekun medyczny, który towarzyszy pacjentowi przez wiele godzin każdego dnia.
Jestem fizjoterapeutą i kiedy pomagam wybrać wózek osobie, która potrzebuje wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, bardzo cenię informacje przekazywane przez opiekuna medycznego.
Dlaczego?
Bo to właśnie opiekun często widzi pacjenta przez wiele godzin w ciągu dnia. Wie, jak wygląda jego transfer, toaleta, ubieranie, zmiana pozycji, posiłek czy odpoczynek. Dostrzega również problemy, których podczas krótkiego spotkania
z fizjoterapeutą możemy po prostu nie zauważyć.
Opiekun medyczny zna codzienność pacjenta
Podczas doboru wózka inwalidzkiego mogę ocenić pozycję ciała, zakres ruchomości, stabilizację tułowia, kontrolę głowy czy sposób siedzenia. Ale opiekun może powiedzieć mi coś równie ważnego:
Jak ten człowiek funkcjonuje przez cały dzień?
-
Czy pacjent zsuwa się z siedziska?
-
Czy jego tułów przechyla się na jedną stronę?
-
Czy potrafi samodzielnie zmienić pozycję?
-
Czy trzeba poprawiać jego ułożenie co kilkanaście minut?
-
Jak wygląda transfer z łóżka na wózek i z powrotem?
-
Czy podłokietniki i podnóżki ułatwiają codzienne czynności, czy raczej je utrudniają?
Odpowiedzi na te pytania mają ogromną wartość przy wyborze odpowiedniego wózka.
Wózek inwalidzki powinien ułatwiać również opiekę
Źle dobrany wózek może oznaczać więcej pracy dla opiekuna, a dla pacjenta – większy dyskomfort i ograniczenie samodzielności.
Jeżeli pacjent ciągle zsuwa się z siedziska, trzeba go poprawiać. Jeżeli nie można odsunąć podłokietnika lub podnóżka, transfer staje się trudniejszy. Jeżeli wózek jest ciężki i trudno nim manewrować, każdy spacer czy wyjazd wymaga większego wysiłku
Dlatego patrzę na wózek nie tylko jako na miejsce do siedzenia.
Sprawdzam również, czy można bezpiecznie wykonać transfer, zmienić pozycję pacjenta, podjechać do łóżka, stołu lub toalety. Ważne jest także to, czy opiekun ma swobodny dostęp do osoby siedzącej na wózku, kiedy potrzebuje jej pomóc.
Dobrze dobrany wózek powinien wspierać zarówno pacjenta, jak i osobę sprawującą nad nim opiekę.
Opiekun medyczny może jako pierwszy zauważyć problemy
z pozycją siedzącą
Opiekun medyczny często jako pierwszy dostrzega, że coś zaczyna się zmieniać.
Pacjent siedzi bardziej asymetrycznie niż wcześniej. Pojawia się zaczerwienienie skóry. Jedna stopa zaczyna zsuwać się z podnóżka. Coraz trudniej utrzymać głowę lub tułów w stabilnej pozycji. Transfer, który wcześniej był stosunkowo prosty, zaczyna wymagać większej pomocy.
To bardzo ważne informacje również dla fizjoterapeuty. Takie zmiany mogą świadczyć o pogorszeniu funkcjonowania pacjenta, problemach z pozycjonowaniem lub niedostosowaniu wózka do jego aktualnych potrzeb.
Nie zawsze oznacza to jednak konieczność zakupu nowego sprzętu.
Czasami wystarczy ponownie ocenić pozycję siedzącą i odpowiednio wyregulować podnóżki, oparcie, podłokietniki czy ustawienie poduszki przeciwodleżynowej. Warto pamiętać, że utrzymujące się zaczerwienienie skóry, ból lub nagłe pogorszenie kontroli postawy wymagają oceny,
a nie tylko poprawienia ustawień wózka.
Dobry wózek to większa samodzielność pacjenta?
Dobrze dobrany wózek inwalidzki powinien zapewniać pacjentowi tyle samodzielności, ile jest możliwe przy jego aktualnych możliwościach funkcjonalnych.
Jeżeli człowiek potrafi samodzielnie zmienić pozycję, przemieścić się, podjechać do stołu czy aktywnie uczestniczyć
w transferze, warto mu na to pozwolić – oczywiście z zachowaniem bezpieczeństwa.
Nie każda czynność wymaga wyręczania pacjenta.
Czasami odpowiednio dobrany i ustawiony wózek pozwala wykonać czynność, która wcześniej wymagała pomocy drugiej osoby.
To ważne nie tylko dla samodzielności i poczucia sprawczości pacjenta. Ma również znaczenie dla codziennej pracy opiekuna. „Dobry wózek aktywny – wybór nie tylko na dziś"
Dobór wózka to współpraca pacjenta, fizjoterapeuty i opiekuna
Dobry sprzęt nie zastąpi opieki. Może jednak sprawić, że pomoc będzie potrzebna wtedy, kiedy rzeczywiście jest niezbędna.
Dlatego podczas wyboru wózka inwalidzkiego warto słuchać nie tylko pacjenta i fizjoterapeuty. Warto zapytać również osobę, która towarzyszy mu każdego dnia.
Opiekun medyczny nie musi znać wszystkich parametrów technicznych wózka, zasad regulacji środka ciężkości czy możliwości konfiguracji systemu siedziska.
Ale bardzo dobrze zna człowieka, który będzie z tego wózka korzystał.
A ta wiedza może mieć decydujące znaczenie przy wyborze odpowiedniego rozwiązania.